Fajnie mieć rodzeństwo !

Rodzeństwo doskonali nasze umiejętności społeczne.

Dzieci, które mają rodzeństwo lepiej sobie radzą w kontaktach z innymi ludźmi niż jedynacy. Nawiązują lepszej jakości kontakty społeczne. Gorsze umiejętności społeczne jedynaków mogą być związane z nadmierną koncentracją rodziny na potrzebach dziecka.(1)

W badaniu obejmującym ponad 20000 dzieci wychowawcy i nauczyciele oceniali je pod kątem umiejętności zdobywania i utrzymywania przyjaźni, dogadywania się z osobami zdecydowanie odmiennymi (np. innej rasy, czy wyznania), pocieszania i pomocy innym dzieciom, wyrażania uczuć w pozytywny sposób a także okazywania wrażliwości na uczucia innych.

Dzięki rodzeństwu wchodzimy w bardziej satysfakcjonujące relacje z płcią przeciwną.

Starsze badania nad wpływem rodzeństwa na rozwój umiejętności społecznych pokazują np. że osoby, które mają starsze rodzeństwo płci przeciwnej wchodzą jako osoby dorosłe w bardziej satysfakcjonujące interakcje z osobami płci przeciwnej.(2)

Dzieci, które wzrastały w towarzystwie rodzeństwa są mniej skłonne do rozwodów w dorosłości.(3) Niektórzy naukowcy są zdania, że to nie tylko skutek faktu, że rodzeństwo daje nam szansę nauki skutecznego rozwiązywania konfliktów, lecz także doświadczenia więzów miłości z osobami płci przeciwnej, w podobnym wieku. „Czy zrobiłbyś coś takiego siostrze?” nic nie znaczy dla młodego mężczyzny, który sióstr nie ma.(4)

W badaniu sprzed kilku lat stwierdzono, że mężczyźni, którzy dorastali w towarzystwie sióstr, czuli się swobodniej spotykając po raz pierwszy jakąś kobietę. Tak samo kobiety, mające braci czują się pewniej i bezpieczniej rozmawiając z mężczyznami.(5)

Dzięki rodzeństwu jesteśmy zdrowsi psychicznie.

Nastolatkowie, którzy mają siostry rzadziej czują się samotni i niekochani. Rzadziej mają poczucie winy, niskiej wartości i niepokoju niż osoby pozbawione sióstr. Nie ma przy tym znaczenia czy siostra jest starsza, czy młodsza, ani jak duża jest różnica wieku.

Posiadanie braci także jest korzystne. Badanie ujawniło, że kochające rodzeństwo sprzyja podejmowaniu dobrych uczynków (takich jak pomoc sąsiadom, czy kolegom ze szkoły) i altruizmowi jako takiemu. Okazało się wręcz, że miłość rodzeństwa ma większy wpływ na ludzi, niż miłość rodzicielska, jeśli chodzi o gotowość świadczenia pomocy i robienia dobrych uczynków dla innych.

Jest to jasny przekaz dla rodziców: „Rodzice młodszych dzieci powinni zachęcać je do okazywania miłości rodzeństwu. Gdy wejdą w okres dojrzewania, będzie to czynnik zapobiegający wielu problemom.” podsumowuje autorka badania Padilla-Walker.(6)

Brat lub siostra może być najpewniejszym powiernikiem. Często właśnie rodzeństwo jest najważniejszym źródłem wsparcia emocjonalnego dla nastolatka. Rodzice mają w tym okresie trudności ze znalezieniem wspólnego języka z dziećmi, szczególnie jeśli chodzi o wzbudzające silne emocje rozmowy – np. na temat seksualności, narkotyków. Przyjaciele zwykle w tym okresie sami mają własne trudności i są zbyt nieprzewidywalni, a przez to nie do końca godni zaufania. W tym momencie rodzeństwo oferuje najpewniejszą, stałą, opartą na więzach miłości rodzinnej przyjaźń i wsparcie.(7)

Co zawdzięczamy rodzeństwu, czego nam nie dadzą dorośli?

Laurie Kramer, specjalizująca się w relacjach rodzinnych zwraca uwagę, że naukowcy często, koncentrując się na wpływie rodziców na rozwój dzieci, zaniedbują badanie wpływu rodzeństwa.

Rodzice są niezastąpieni w nauce niuansów istotnych w relacjach społecznych w bardziej formalnych okolicznościach – np. jak zachowywać się w miejscach publicznych, czy w czasie proszonego obiadu. Rodzeństwo jest modelem zachowań w sytuacjach bardziej nieformalnych – np. jak się zachowywać w szkole, na ulicy, wśród innych dzieci, tak by być lubianym. A zatem rodzeństwo uczy umiejętności społecznych niezbędnych w codziennym życiu, w grupie rówieśników. „Rodzeństwo jest bliższe środowisku społecznemu, w którym dzieci funkcjonują przez większą część dnia, dlatego nie należy przeoczyć ich wkładu w to, kim się stajemy.” – mówi Kramer.(8)

Rodzeństwo wręcz lepiej uczy umiejętności społecznych niż rodzice.(9) Badanie, które objęło 1,400 rodziców i 2,000 dzieci pokazało, że w większych rodzinach częściej powstają konflikty. Tam, gdzie nie ma rodzeństwa konflikty na linii dziecko-dorośli są rozwiązywane przez dorosłych, we właściwy dla nich sposób. Gdy konflikt dotyczy dzieci (a w rodzinach obejmujących piątkę dzieci powstaje do trzech konfliktów dziennie) muszą uczyć się one zarządzania konfliktem i negocjacji samodzielnie, bez ingerencji dorosłego, bez bycia traktowanym w ulgowy sposób. Dr Dorothy Einon, psycholog dziecięcy z University College London podsumowuje to następująco: „Jest to zdrowy element rozwoju dzieci. Konflikty z rodzeństwem uczą je umiejętności kompromisu”.

Dzięki rodzeństwu unikamy znęcania się w szkole.

Sam fakt posiadania starszego rodzeństwa, gotowego ingerować w razie potrzeby zabezpiecza dzieci przed staniem się ofiarami znęcania. W badaniu dzieci w wieku 7-13 lat stwierdzono, że dzieci mające rodzeństwo czuły się bezpieczniej, czuły: „zawsze jest ktoś, kto może mnie wesprzeć.”(10)

Dzięki rodzeństwu jesteśmy zdrowsi.

Z ciekawostek warto wiedzieć, że jedynacy są narażeni o 50% częściej na nadwagę i otyłość, niż dzieci mające rodzeństwo, jak wykazało badanie, które objęło 12700 dzieci z ośmiu krajów Europy. Jedną z przyczyn tego stanu rzeczy jest większa ilość zabaw związanych z aktywnością fizyczną w rodzinach, gdzie jest więcej niż jedno dziecko. Jak wynika z badań, rodzeństwo bawi się ze sobą około 10 godzin tygodniowo, czyli więcej niż z rodzicami.(11)

Dzięki dzieciom rozwijamy się jako rodzice.

Także dla rodziców korzystne jest mieć więcej niż jedno dziecko. Rodzicielstwa uczymy się w praktyce i za drugim dzieckiem przychodzi nam to łatwiej, mniej jesteśmy zestresowani, łatwiej nam cieszyć się byciem rodzicem. Przykładu dostarczają badania nad matkami. Przy drugim dziecku mamy mają mniej problemów z laktacją i niższy poziom hormonów stresu, niż przy pierwszym dziecku.(12)

__________________________________________________________________________

Dla dociekliwych:

1 Laybourn, A. „Only Child: Myths and Reality”, University of Glasgow, Centre for the Study of Child and Society, 1994.

2   W. Ickes, M. Turner „On the social advantages of having and older,oposite sex sibling: birth order influences in mixed-sex dyads” Journal of Personality and Social Psychology, 1983, vol. 45/1 s. 210-222

3 Green, M., „Plays well with others?”, Financial Times, 05.2007.

4 Twierdzi tak np. S. Mosher z Population Research Institute. http:// www.pop.org/

5 Ickes, W., „Self-Monitoring in Social Interaction”, Journal of Personality, 2006, 74, s. 659-684.

6 Brigham Young University (2010.08.02) „Sisters protect siblings from depression, study shows.” ScienceDaily. http://www.sciencedaily.com /releases/2010/08/100802125821.htm  data dostępu: 11.12.2012

7 Lamb, M., „Sibling relationships across the lifespan”, University of Utah, 1982, s.5

8 University of Illinois at Urbana-Champaign (2010, January 20). Siblings play formative, influential role as ‚agents of socialization’.

http://www.news.illinois.edu/news/10/0115siblings.html

9   Cow PR, Sabrina Lynch,  „All hush and no play makes for unhappy families”, Press Association 14.05.2007

10 Edwards, R., Hadfield, L., Mauthner, M., „Children’s Understanding of their Sibling Relationships”, Joseph Rowntree Foundation for the National Children’s Bureau, 2005, s.58.

11 M Hunsberger, A Formisano, L A Reisch, K Bammann, L Moreno, S De Henauw, D Molnar, M Tornaritis, T Veidebaum, A Siani, L Lissner. „Overweight in singletons compared to children with siblings: the IDEFICS study”. Nutrition and Diabetes, 2012; 2 (7):

12 Ellison, K. „The Mommy Brain: How motherhood makes us smarter”, Basic Books, 2005, s.47.